13 april 2022

Klimaatverandering en aantasting van het milieu vormen een existentiële bedreiging voor de Europese Unie en voor de wereld. Om deze uitdagingen het hoofd te bieden heeft de Groene Transitie, een van de belangrijkste aandachtspunten die door NEXT Generation EU worden gefinancierd, de ambitie de EU-lidstaten om te vormen tot moderne, hulpbronnenefficiënte en concurrerende economieën. Het doel is de economie te stimuleren door middel van groene technologie, duurzame industrie en duurzaam vervoer tot stand te brengen en de verontreiniging terug te dringen

Wat is NEXT Generation EU? 

De Next Generation EU (NGEU) is een tijdelijk herstelinstrument om de onmiddellijke economische en sociale schade als gevolg van de coronaviruspandemie te helpen herstellen. De herstel- en veerkrachtfaciliteit (RRF) is de spil van de NGEU, met leningen en subsidies ter ondersteuning van hervormingen en investeringen die door de EU-landen worden ondernomen.  

Om toegang te krijgen tot NGEU-middelen moet elke lidstaat een nationaal herstel- en veerkrachtplan (NRRP) ontwikkelen, waarin een samenhangend pakket van hervormingen en investeringen voor de periode 2021-26 wordt uiteengezet. 

Ambities voor de Groene Transitie 

Het herstel- en veerkrachtfonds is opgenomen in het NextGenerationEU-kader. Doel van het fonds, dat 672,5 miljard euro bedraagt, is overheidsinvesteringen te ondersteunen, met name in digitalisering en in het streven naar een groener Europa, en tegelijk de nationale economieën veerkrachtiger te maken en beter op de toekomst voor te bereiden.  

Het herstelprogramma van de NGEU is opgebouwd rond drie pijlers die in het nationale plan van elke lidstaat aan bod moeten komen en waarvoor een minimumpercentage van de totale financiering moet worden uitgetrokken.  

Het Belgische nationale RRP zal worden ondersteund met 4,5 miljard euro aan subsidies. 50% van het plan zal klimaatdoelstellingen ondersteunen. 

De belangrijkste groene maatregelen van het Belgische nationale RRP 

De uitdagingen waarmee de Belgische federale regeringen te maken hebben voor de groene transitie zijn onder meer:   

  • Belangrijke renovatiebehoeften van het gebouwenbestand om de energie-efficiëntie ervan te verhogen  
  • Verduurzaming van de mobiliteit en de vervoerssector  
  • vergroting van het aandeel van hernieuwbare energiebronnen in de energiemix  
  • Ook biodiversiteit, landgebruik en waterfaciliteiten staan onder druk 

Op basis van de uitdagingen heeft de regering haar groene kernmaatregelen ontwikkeld: 

Het plan ondersteunt de groene transitie door investeringen van meer dan 1 miljard euro in de energie-efficiënte renovatie van gebouwen, waaronder sociale woningen.   

Voorts wordt 1,3 miljard euro geïnvesteerd in duurzame mobiliteit, vooral door de spoorweginfrastructuur te verbeteren, groene openbare bussen te financieren, elektrische oplaadpunten te installeren, het openbaar vervoer in de stad te ontwikkelen en fietspaden aan te leggen of op te knappen.   

Daarnaast wordt elektrisch wegvervoer gestimuleerd door de fiscale voorkeursbehandeling van bedrijfswagens tegen 2026 te beperken tot voertuigen met nulemissie.   

Het plan ondersteunt het koolstofvrij maken van de energiesector door het gebruik van waterstof als energiebron te bevorderen, met een investering van 540 miljoen euro.   

Wat biodiversiteit en aanpassing aan de klimaatverandering betreft, zal 400 miljoen euro worden geïnvesteerd voor het opnieuw met elkaar verbinden van ecosystemen, het versterken van beschermde natuurgebieden, bossen en wetlands en voor structurele maatregelen om de beschikbaarheid van water duurzaam te beheren en zo de weerbaarheid tegen de klimaatverandering te vergroten. 

Hoe organiseren regio’s hun projecten op basis van de Nationale Groene Transitie? 

De Groene Transitie van België is onderverdeeld in drie hoofdcomponenten, die als inspiratiebron dienen voor de regionale RRP’s en hun groene projecten. 

1.- Renovatie van gebouwen 

Het hoofddoel is bestaande gebouwen te renoveren en ze energie- en hulpbronnenefficiënter te maken:  

  • Openbare gebouwen  
  • Sociale infrastructuur  
  • Residentiële gebouwen  
  • De slechtst presterende gebouwen  

Deze component draagt bij aan:   

  • De vermindering van de uitstoot van broeikasgassen  
  • De ontwikkeling van banen en groei in de duurzame bouw   
  • Sociale veerkracht door lagere energierekeningen 

2.- De opkomst van energietechnologieën 

Deze component heeft betrekking op technologische ontwikkelingen die de energietransitie en de systeemintegratie ondersteunen om de CO2-uitstoot verder te verminderen, met de nadruk op industriële sectoren. 

  • Elektrificatie  
  • Groene waterstof als grondstof en energiedrager  
  • Afvang, gebruik en opslag van CO2 
  • Warmtenetten  
  • Windenergie op zee   

De ambitie is om de industrie duurzaam te verankeren en nieuwe toekomstgerichte sectoren te ontwikkelen, dit alles als onderdeel van een geïntegreerd energiesysteem.   

3.- Klimaat en milieu 

Doel is de biodiversiteit te behouden en te herstellen door duurzaam gebruik en herstel van bossen, wetlands, meanderende rivieren en graslanden. Bovendien dragen deze maatregelen bij tot:   

  • De vastlegging van CO2 en het creëren van putten voor andere broeikasgassen  
  • Voorbereidingen op de klimaatverandering door verbetering van het waterbeheer en de infrastructuur  
  • Versterking van de veerkracht bij droogte en hevige regenval   
  • Vergroting van de baten voor landbouw, toerisme, burgers en milieu 

Milieu is een gewestelijke bevoegdheid in België. In overeenstemming met de geografische en ruimtelijke verschillen tussen Vlaanderen en Wallonië richt Vlaanderen zich meer op uitdagingen op het gebied van waterbeheer, terwijl Wallonië zich meer inspant voor de duurzaamheid van bosgebieden. 

FI Group heeft 20 jaar ervaring en wenst u te begeleiden op het nieuwe NextGenerationEU-pad. Onze experts staan ter uw beschikking om te analyseren hoe uw project past binnen het Europese NextGenerationEU-herstelfonds en om samen met u de volgende stappen te zetten. 

Yvette Poumpalova

× How can I help you?